Lekki śnieg 0°C

Browar

Browar

Warzenie piwa, choć znane już w starożytnym Babilonie, w naszej części Europy masowo
upowszechniło się w XIII wieku za pośrednictwem kolonizacji na prawie czynszowym, kiedy sołtysi otrzymywali od feudała przywilej dzierżawienia karczmy i warzenia w niej piwa,
od czego płacili podatek. Prawie każda wieś posiadała co najmniej jedną karczmę. Pierwsza
wzmianka o karczmie w Witnicy pochodzi z roku 1337 a następna z roku 1589 mówi o dwóch karczmach. W XVIII wieku jeden z karczmarzy miał prawo warzenia rocznie 600 beczek piwa. Tutejsi chłopi zobowiązani byli do daniny w postaci chmielu. Gdy osuszano nadwarciańskie łęgi, dla obsługi zatrudnionych tu ludzi zbudowano w Świerkocinie w roku 1769 warzelnię piwa. W pobliżu założono w tym samym roku kolonię Hopfenbruch (od niem. Hopfen - chmiel, polska urzędowa nazwa wsi Chmieliniec - dziś część Nowin Wielkich), której mieszkańcy mieli obowiązek uprawy chmielu. W miastach prawo warzenia piwa mieli
nie tylko karczmarze. W Gorzowie w pierwszej połowie XVIII wieku było 92 piwowarów, z których część warzyła piwo na własny użytek w niewielkich kotłach, wypożyczanych z cechu. Rozwój techniki oraz wprowadzone w Prusach XIX wieku prawodawstwo kapitalistyczne umożliwiło pojawienie się browarów przemysłowych. Tak było w Vietz, gdzie Feuerhermowie – rodzina przez długi czas obsadzająca urząd sołtysa – przywilej ten zachowali do epoki napoleońskiej. Po wprowadzeniu ustawy o wolności rzemiosła, przemysłu i handlu oraz wykupieniu folwarku zbudowali niewielki browar. Od roku 1848 jego dzierżawcami, a potem właścicielami, została rodzina Handke, która przekształciła go w browar parowy. Poza nim była we wsi warzelnia w gospodzie F. Höhna i rozlewnia piwa przywożonego z browarów w okolicy. W czerwcu 1945 roku późniejszy kierownik Państwowego Browaru w Witnicy, Adam Fiołka, przejął go z rąk radzieckich władz wojskowych. Produkcję piwa rozpoczęto 15 września 1945 roku. Po rezygnacji z planowej gospodarki uspołecznionej i powrocie kraju na drogę kapitalizmu, browar, po kilku reorganizacjach, przeistoczył się w spółkę pracowniczą na czele z prezesem Edwardem Szuszakiewiczem. Firma przez lata skutecznie stawiała czoło konkurencji wielkich browarów, czego dowodem jest fakt, że ostała się jako jedyny browar w Lubuskiem.
Jednak w wyniku utraty zdolności kredytowej w roku 2011 został on sprzedany Warszawskiej Grupie Kapitałowej, która buduje jego nowy wizerunek jako małego browaru regionalnego, poszerzając asortyment o piwa smakowe i niepasteryzowane, napoje piwne, a nawet piwo kąpielowe. Prezesem Zarządu Browaru Witnica S.A. został wieloletni członek kierownictwa tej firmy Zdzisław Czyrka. Od lat firma sponsoruje różne projekty charytatywne, kulturalne i sportowe oraz patronuje klubowi sportowemu „Czarni”. Prezentowana maszyna firmy „MAG Braunschweig Dresden nr 715370” wykorzystywana była w Browarze Witnica SA. do
końca XX wieku do rozdrabniania jęczmienia przy produkcji słodu.

 

Tekst: Zbigniew Czarnuch, [za:] Witnica na trakcie dziejów. Wydanie jubileuszowe. Miejski Dom Kultury, Witnica 2012 r.